کانون ایرانیان

۱۳۸۹ تیر ۱۵, سه‌شنبه

«دلار آمریکا» در زادروز آن ـ تاريخچه و تهدیدها


كنگره آمريكا (که در آن زمان، تنها يك مجلس بود) ششم جولای سال 1785 به اتفاق آراء «دلارDollar» را واحد پول آن كشور قرار داد. پيش از انقلاب استقلال، پول انگلستان (ليره) در 13 مهاجر نشين انگليسي آمريكاي شمالي رايج بود. در جريان انقلاب و به سبب خصومت با دولت لندن، آمريكائيان سكه نقره اي اسپانيا به نام «دلار» را كه در مكزيك اسپانيا رايج بود وسيله داد و ستد قرار داده بودند و به همين دليل نام پول ملي خود را «دلار» گذاشتند.
يک سكه نقره اي از قرن چهاردهم به مدت سه قرن و اندي به نام «تالرThaler، دالر، تلار و دلار» در اروپا رايج بود كه اسپانيايي ها آن را حفظ كردند و به مستعمرات خود در قاره آمريكا منتقل ساختند.








«اس با خط عمودي = $» كه علامت بين المللي دلار است نيز از اسپانيايي ها
اقتباس شده كه پول خودرا با علامت (پي P) مشخص مي كردند و اين «P» در آمريكاي شمالي به تدريج و در جريان نوشتن به شكل «$» درآمد.
دلار آمریکا همچنین پول رایج ده کشور و 16 منطقه وابسته است. اكوادور، السالوادور و پاناما همان دلار آمريكا را به جاي پول ملي خود بكار مي برند.
بعضي اوقات آمريكايي ها در محاوره، به جاي لفظ دلار، واژه «باكBuck» را بكار مي برند. در دوران جنگ داخلي آمريكا بود که اسكناس دلار (دلار کاغذي با پشتوانه طلا) به تدريج جاي دلار سکه اي (سکه طلا) را گرفت. در آمريكا شوراي پول (که رئیس آن به پیشنهاد رئیس جمهور و رای سنا انتخاب می شود) کنترل سيستم بانكي و ذخاير فدرال (کنترل دلار) را به دست دارد، و سياست مالي كشور از جمله تغيير نرخ بهره را تنظیم و در صورت لزوم تغيير مي دهد. آمريكا برخلاف ساير كشورها، داراي 12 بانك مركزي است. چاپ اسكناس دلار توسط اداره «گراور و چاپ فدرال رزرو» انجام مي گيرد كه از كاغذ و مركب خاص استفاده مي كند كه فرمول تهيه آنها بايد محرمانه بماند.
دلار آمريكا USD برخلاف اسكناس ساير كشورها داراي يك اندازه و يك رنگ است كه در خارج از آمريكا به «پشت سبز» معروف است. از سال 2005 با حفظ زمینه سبز، تغییراتی در رنگ برخی از قسمتهای اسکناس هاي دلار داده شده است که هدف، جلوگيري از جعل آنها بوده است. قبلا اسكناس پانصد دلاري و هزار دلاري هم بود كه ريچارد نيكسون از سال 1969 آنها را از بيم جعل، از جريان خارج ساخت و صد دلاري اينك بزرگترين اسكناس آمريكاست. همين نيكسون برای رهاساختن واشنگتن از محدودیت چاپ دلار، این پول را از استاندارد طلا هم خارج ساخت. حجم دلار درجریان که «ذخيره ارزي» بسياري از كشورها قرار گرفته چهاردهه است که از ميزان طلا در آمريكا بيشتر شده و و دارد بازهم بیشتر مي شود. همه تلاش سران آمریکا دلاریزاسیون کردن اقتصاد جهان پس از جنگ جهانی دوم بود که قدرتهای اقتصادی سابق به فلاکت افتاده بودند. این سیاست به هدف رسید و دلار آمریکا پایه معاملات بین المللی ازجمله نفت، طلا و ... و «ریزرو کورنسی» و یک ذخیره جهانی و ستون قدرت آمریکا شده است ـ قدرتی بالاتر از توان نظامی. این قدرت در دهه یکم قرن 21 با تهدیدهای بالقوه و بالفعل متعدد رو به رو شده است ازجمله تهدید برخی از دولتها به «فروش ذخایر دلارخود»، «جانشین ساختن دلار با پولی دیگر»، عرضه اوراق بهادار آمریکا (ترژری باوند آمریکا) به بازار که کاهش شدید نرخ دلار را به دنبال خواهد داشت. چین نزدیک به یک تریلیون و ژاپن نزدیک به هشتصد میلیارد دلار از این اوراق بهاداررا در دست دارند و پس از این دو، دولت سعودی و .... عرضه دفعتا این اوراق بهادار (دارای بهره) به بازار همه حسابهای آمریکارا برهم می زند. تهدید بالفعل؛ پیدایش یورو (پول واحد چند کشور اروپایی) که با بالارفتن ارزش آن بهای دلار و در نتیجه ارزش ذخیره کشورها پایین می آید، بالا رفتن بدهی های دولت آمریکا که در ژوئن 2010 به 13 تریلیون دلار رسید. این بدهی که بخش بزرگی از درآمد حاصل از مالیاتها صرف پرداخت بهره آن می شود از سال 1980 آغاز شده است. به عبارت دیگر، دولت واشنگتن برای خرج کردن قرض می کند.
بيش از دو سوم دلارهاي چاپ شده در آمريكا در خارج از اين كشور رايج هستند و افزايش روز افزون آنها است و ضامن این دلارها است. به گفته برخي از كارشناسان امور پول، اگر كشورهاي عربي صادركننده نفت دلارهاي نفتي خود را در آمريكا پس انداز نكنند، وضعيت حساس خواهد شد و به همين جهت است كه آمريكا مي كوشد قدرت سياسي ـ نظامي خود را حفظ كند تا دلار به عنوان پول بين المللي باقي بماند.
مقايسه اين دو رقم رسمي، آسيب پذيري آمريكا در قبال دلار را نشان مي دهد:
در سال 1995 ميزان دلار در گردش در سطح جهان 380 ميليارد بود و در سال 2004 هفتصد ميليارد يعني در فاصله 9 سال تقريبا دو برابر شده است كه بيش از دو سوم آن در خارج از آمريكاست. اين، مربوط به اسكناس چاپ شده است و در آن، معاملات اعتباري به حساب نيامده است. از اين رو است كه به نظر گفاسكوف P.Gvaskov كارشناس روس در امور چين، دولت پكن و هر قدرت در حال طلوع در هرگونه معارضه خود با آمريكا، نخست «دلار» را مورد حمله قرار خواهد داد.
در داخل آمريكا به جاي پول نقد، مردم با چك و كرديت كارت معامله و خريد مي كنند. «ماني لاندري» كه در ايران به «پول شويي» ترجمه مي شود، داراي اين مفهوم نيست. اين اصطلاح را «ال كاپون» گانگستر رايج ساخت. وي داراي دهها جايگاه ماشين لباسشويي سكه اي بود و هنگام واريز كردن پول نقد به حسابهايش در بانكها (كه در آمريكا چندان متداول نيست) مي گفت كه اين پولها محصول «لاندري = ماشين لباسشويي برقي» هاي اوست، حال آن كه پولها عمدتا از امور غيرقانوني به دست آمده بود (معاملات قانوني با چك صورت مي گيرد) و از همان زمان، رسانه هاي آمريكا معاملات غير قانوني پول را «ماني لاندري» نوشته اند.

هیچ نظری موجود نیست:

ارسال یک نظر